Bảo dưỡng ô tô theo cả km và thời gian, mốc nào đến trước thì làm trước. Ví dụ Toyota Việt Nam ghi bảo dưỡng định kỳ mỗi 5.000 km hoặc 6 tháng: xe đi nhiều sẽ chạm 5.000 km trước, xe đi ít sẽ chạm 6 tháng trước. Xe ít chạy vẫn phải bảo dưỡng theo tháng vì dầu máy, dầu phanh, nước làm mát, cao su và ắc quy xuống cấp theo thời gian chứ không chỉ theo quãng đường.
| Bạn đi xe thế nào | Mốc thường đến trước | Nên làm |
|---|---|---|
| Chạy dịch vụ, đi làm xa, trên 1.500 km mỗi tháng | Mốc km | Theo km, có khi 3 tháng đã phải bảo dưỡng |
| Đi làm hằng ngày trong phố, 700 đến 1.000 km mỗi tháng | Hai mốc gần trùng | Theo mốc nào đến trước |
| Chỉ đi cuối tuần, dưới 500 km mỗi tháng | Mốc thời gian | Bảo dưỡng 6 tháng một lần dù chưa đủ km |
| Xe để lâu, vài tháng mới chạy | Mốc thời gian | Vẫn thay dầu theo hạn, chú ý ắc quy, lốp |
Vì sao sổ bảo dưỡng luôn ghi hai mốc
Có hai kiểu xuống cấp trên xe.
Kiểu thứ nhất phụ thuộc quãng đường: má phanh, lốp, bugi, dây curoa mòn theo số km. Xe chạy càng nhiều càng mau mòn.
Kiểu thứ hai phụ thuộc thời gian: dầu máy bị ô xi hoá và hút ẩm, dầu phanh hút hơi nước, nước làm mát mất dần chất chống gỉ, cao su và nhựa bị chai cứng do nhiệt, ắc quy tự xả. Những thứ này xuống cấp ngay cả khi xe đứng yên trong gara.
Vì vậy hãng ghi mốc kép. Chỉ nhìn số km thì bỏ qua kiểu hỏng thứ hai. Chỉ nhìn thời gian thì xe đi nhiều sẽ quá mòn trước khi tới hạn.
Xe ít đi có thực sự cần bảo dưỡng đúng hạn
Có, và đôi khi còn cần hơn xe đi nhiều. Xe ít đi thường chỉ chạy quãng ngắn. Máy chưa đủ nóng thì hơi nước từ quá trình cháy và xăng chưa cháy hết đọng lại trong dầu, làm dầu nhanh hỏng. Ống xả cũng đọng nước, dễ gỉ.
Xe để lâu còn gặp:
- Ắc quy tụt điện, sáng ra không đề nổ.
- Lốp mất hơi dần, đỗ lâu một chỗ có thể bị biến dạng tạm.
- Đĩa phanh gỉ bề mặt, phanh kêu ở vài lần đầu.
- Chuột làm tổ, cắn dây điện trong khoang máy.
- Xăng để lâu trong bình bị biến chất.
- Điều hoà có mùi mốc vì hơi ẩm đọng ở dàn lạnh.
Những hạng mục gần như chỉ tính theo thời gian
- Dầu phanh: nhiều hãng ghi 2 năm, không phụ thuộc km.
- Nước làm mát: theo năm, ví dụ Toyota ghi nước làm mát Super Long Life thay lần đầu ở 10 năm hoặc 160.000 km, sau đó mỗi 5 năm hoặc 80.000 km.
- Ắc quy: tuổi thọ tính theo năm, thường khoảng 2 đến 4 năm ở Việt Nam.
- Lốp: Michelin khuyến nghị thay khi đủ 10 năm từ ngày sản xuất, kiểm tra kỹ hằng năm sau 5 năm sử dụng.
- Gạt mưa: cao su chai sau khoảng một năm nắng mưa.
Cách tính lịch bảo dưỡng cho xe của bạn
- Ghi ngày và số km ở lần bảo dưỡng gần nhất. Thường có trên phiếu dịch vụ hoặc tem dán ở góc kính.
- Cộng thêm mốc km và mốc tháng theo sổ, ví dụ 5.000 km và 6 tháng.
- Đặt lời nhắc trên điện thoại vào ngày đến hạn theo tháng.
- Theo dõi đồng hồ km. Đèn nhắc bảo dưỡng trên đồng hồ nhiều xe cũng báo khi gần tới mốc km.
- Mốc nào đến trước thì đặt lịch. Có thể đi sớm hơn vài trăm km hoặc vài tuần, không nên đi trễ nhiều.
Nếu bạn đi trễ, lần sau vẫn tính từ lần bảo dưỡng thực tế hoặc theo mốc chuẩn trong sổ, tuỳ cách đại lý ghi. Không nên dồn hai cấp lại để tiết kiệm.
Xe đi điều kiện khắc nghiệt
Sổ bảo dưỡng của nhiều hãng có bảng riêng cho điều kiện khắc nghiệt: kẹt xe thường xuyên, quãng ngắn dưới 8 đến 10 km, đường bụi, leo dốc, chở nặng, nhiệt độ cao. Phần lớn xe ở thành phố lớn tại Việt Nam thuộc nhóm này. Khi đó mốc km có thể ngắn hơn, nhất là với dầu máy, lọc gió, dầu hộp số.
Xe điện tính theo gì
Xe điện không có dầu máy, bugi, lọc nhiên liệu. Lịch bảo dưỡng vẫn tính theo cả km và thời gian, tập trung vào phanh, lốp, treo, nước làm mát pin, dầu hộp giảm tốc, lọc gió điều hoà. Hãng xe ghi mốc riêng trong sổ.
Câu hỏi thường gặp
Bảo dưỡng ô tô bao lâu 1 lần?
Mốc phổ biến là 5.000 km hoặc 6 tháng, điều kiện nào đến trước. Một số hãng dùng 10.000 km hoặc 12 tháng. Xem sổ bảo dưỡng của xe bạn.
Bảo dưỡng ô tô định kỳ có bắt buộc không?
Luật không bắt chủ xe phải bảo dưỡng ở đâu hay khi nào. Nhưng hãng xe thường yêu cầu bảo dưỡng đúng hạn để duy trì bảo hành, và xe không bảo dưỡng dễ hỏng, dễ trượt đăng kiểm vì phanh, lốp, khí thải.
Bảo dưỡng ô tô ở hãng hay gara?
Xe còn bảo hành thì nhiều người chọn đại lý để có lịch sử dịch vụ rõ ràng với hãng. Xe hết bảo hành có thể làm ở gara uy tín, miễn là theo đúng lịch trong sổ, dùng dầu và phụ tùng đúng thông số. Dù ở đâu, vẫn phải giữ đúng cả mốc km lẫn mốc thời gian.
Bảo dưỡng ô tô nhằm mục đích gì?
Giữ xe vận hành an toàn, ổn định, bền, ít hỏng vặt. Thay các chi tiết tiêu hao đúng hạn và phát hiện sớm hư hỏng nhỏ trước khi thành hỏng lớn tốn kém.